Η πρόταση της Τράπεζας Πειραιώς για εξαγορά της ΑΤΕ και του ΤΤ και άλλα πράσινα άλογα

Η πρόταση της Τράπεζας Πειραιώς για εξαγορά της ΑΤΕ και του ΤΤ και άλλα πράσινα άλογα

Σταύρος Δ. Μαυρουδέας

Τις τελευταίες μέρες τα διαπλεκόμενα ΜΜΕ προσπαθούν να μας πείσουν ότι ξαφνικά λαμπρές προοπτικές διανοίγονται για την οικονομία μας. Η πρόταση της Τράπεζας Πειραιώς για εξαγορά της ΑΤΕ και του ΤΤ προβάλλεται ως τέτοια. Ας δούμε όμως για ποιους φάνηκε – εάν φάνηκε – φως και ποιοι θα συνεχίζουν να βυθίζονται σε ακόμη μεγαλύτερα σκοτάδια.

Η ελληνική οικονομία, πάντα χάρη στο «εθνοσωτήριο» μνημόνιο, μπαίνει σε ολοένα και βαθύτερη κρίση. Η ραγδαία μείωση των εισοδημάτων των εργαζομένων (η «εσωτερική υποτίμηση») και των μικρομεσαίων δεν αρκεί για να ανακάμψει την καπιταλιστική κερδοφορία και άρα να βγάλει την οικονομία από την κρίση (βέβαια προς όφελος του κεφαλαίου). Οι περικοπές και οι μεταρρυθμίσεις στην καλύτερη περίπτωση θα εξασφαλίσουν την αργή περιστολή του πρωτογενούς δημοσιονομικού ελλείμματος (που εφέτος κατορθώθηκε μέσω μίας «εσωτερικής στάσης πληρωμών» του κράτους η οποία όμως δεν μπορεί να συνεχισθεί έτσι στο διηνεκές). Από την άλλη, και χάρη στην τοκογλυφική αύξηση του εξωτερικού δανεισμού ιδιαίτερα το τελευταίο διάστημα από τους ευρωπαίους «εταίρους» μας αλλά και τις ελληνικές τράπεζες, η εξυπηρέτηση του διεθνούς χρέους θα συνεχίσει για ένα μεγάλο διάστημα να απομυζά τον πλούτο της χώρας μας. Όταν μάλιστα όλες οι κυβερνητικές και ευρωενωσιακές προ-κυκλικές (δηλαδή «για να βγείτε από την κρίση μπείτε πιο βαθειά σ’ αυτή») και συσταλτικές (περιοριστικές της ανάπτυξης) πολιτικές βάζουν την οικονομία σε ακόμη βαθύτερη ύφεση, τότε η απαλλαγή από το εξωτερικό χρέος γίνεται ακόμη δυσκολότερη.

Το βάθεμα της ύφεσης οδηγεί σε υποτίμηση εγχώριων περιουσιακών στοιχείων. Αυτό σηματοδοτεί η μείωση του ΑΕΠ της χώρας. Αυτή η υποτίμηση περιουσιακών στοιχείων έχει διαφορετικές διαστάσεις. Η πρώτη αφορά την «δυσανάλογα μεγάλη» (για τα δυτικά δεδομένα) ακίνητη περιουσία των λαϊκών και μικρομεσαίων στρωμάτων. Με την εφαρμογή των νέων φορολογικών επιβαρύνσεων (αύξηση φορολόγησης, άνοδος αντικειμενικών αξιών) είναι προφανές ότι το κόστος διακράτησης ακίνητης περιουσίας θα γίνει δυσβάστακτο για τα στρώματα αυτά, που – σε συνθήκες ύφεσης – θα αναγκαστούν να την εκποιήσουν για ένα ξεροκόμματο. Αυτό βέβαια δεν δυσαρεστεί καθόλου το εγχώριο κεφάλαιο, ιδιαίτερα το κατασκευαστικό τμήμα του. Όμως η ύφεση και η συρρίκνωση της οικονομίας ρίχνει και την αξία πολλών επιχειρήσεων οπότε κινδυνεύουν να εξαγορασθούν και αυτές για ένα ξεροκόμματο από ξένους πολυεθνικούς ομίλους. Αυτό πράγματι ταράζει την ελληνική αστική τάξη. Η απάντηση σ’ αυτό είναι οι δραματικές κραυγές για «εθνικές» συγχωνεύσεις.

Η πρόταση της Τράπεζας Πειραιώς (με γνωστούς ιστορικούς δεσμούς της ηγεσίας της με το ΠΑΣΟΚ) εμφανίσθηκε ως ευχάριστη έκπληξη, επιβεβαίωση της ορθότητας των πολιτικών του μνημονίου και ένδειξη αναγεννώμενου δυναμισμού της οικονομίας. Προφανώς κάποιοι μας θεωρούν χάνους. Είναι ηλίου φαεινότερο ότι προϋπήρξε συνεννόηση με την κυβέρνηση. Πέραν αυτού, όμως υπάρχουν και μία σειρά άλλα ζητήματα. Κατ’ αρχήν, τα ορθόδοξα οικονομικά – στα οποία ομνύουν οι κυβερνητικοί και συστημικοί οικονομολόγοι – επαγγέλλονται σαν φάρμακο «δια πάσα νόσο και πάσα μαλακία» την ελεύθερη αγορά. Και ξαφνικά ανακαλύπτουν την κρυμμένη γοητεία της μονοπωλιοποίησης. Γιατί μόνο μονοπωλιοποίηση μπορεί να σημαίνει η δημιουργία 2-3 τραπεζικών μεγαθηρίων. Αυτό φυσικά θα έχει γνωστά αρνητικά συνεπακόλουθα για τους μικροκαταθέτες και δανειζόμενους της χώρας μας. Δεύτερον, μία τέτοια εξαγορά οδηγεί στην αποκρατικοποίηση ορισμένων από τα τελευταία εργαλεία τραπεζικής πολιτικής που θεωρητικά έχουν μείνει στα χέρια του ελληνικού δημοσίου (και όταν μάλιστα προεκλογικά το ΠΑΣΟΚ επαγγελόταν ένα ισχυρό δημόσιο τραπεζικό βραχίωνα). Τρίτον, είναι απορίας άξιο πως μία ιδιωτική τράπεζα (που κυκλοφορεί ευρέως ότι είναι σε εξαιρετικά αδύνατη θέση λόγω παρακινδυνευμένων κινήσεων) μπορεί να αγοράσει δύο από τις εναπομείνασες κρατικές τράπεζες. Τρίτον, τα προς εξαγορά στοιχεία δεν είναι καθόλου ευκαταφρόνητα καθώς το ΤΤ είναι ένα επίζηλο φιλέτο λόγω ισχυρής καταθετικής βάσης ενώ η ΑΤΕ έχει το ισχυρότερο δίκτυο στην επαρχία. Τέταρτον, η ΑΤΕ έχει ένα ειδικό κοινωνικό και αναπτυξιακό ρόλο στην λειτουργία του αγροτικού τομέα που βέβαια ο δικομματισμός τον εξευτέλισε στο νεποτισμό. Παρόλα αυτά ας φαντασθεί κανείς τι θα γίνει με τους αγρότες εάν η ΑΤΕ λειτουργήσει με εντελώς ιδιωτικοοικονομικά κριτήρια.

Το συμπέρασμα που προκύπτει είναι ότι η πρόταση εξαγοράς (και οι μεθοδεύσεις πίσω από αυτή) αντί να σηματοδοτεί έξοδο από την κρίση είναι απόδειξη αδυναμίας και αδιεξόδων.

One response to “Η πρόταση της Τράπεζας Πειραιώς για εξαγορά της ΑΤΕ και του ΤΤ και άλλα πράσινα άλογα

  1. Συγκρατώ μεταξύ άλλων σημαντικών κυρίως την εξαιρετική πρόταση «Όμως η ύφεση και η συρρίκνωση της οικονομίας ρίχνει και την αξία πολλών επιχειρήσεων οπότε κινδυνεύουν να εξαγορασθούν και αυτές για ένα ξεροκόμματο από ξένους πολυεθνικούς ομίλους. Αυτό πράγματι ταράζει την ελληνική αστική τάξη. Η απάντηση σ’ αυτό είναι οι δραματικές κραυγές για «εθνικές» συγχωνεύσεις.»

    Προφητική πρόταση στην οποία θα ανατρέξω ξανά σε λίγα χρόνια όταν δεν θα ανήκει ούτε καν το 10-20% των «εισηγμένων» στο Χ.Α.Α. σε ελληνικά χέρια.

    Θα μπορούσε η κυβέρνηση να βάλει κάτι ακόμη να πάρουν και την Εθνική!

    Η όντως «δυσανάλογα μεγάλη» (για τα δυτικά δεδομένα) ακίνητη περιουσία των λαϊκών και μικρομεσαίων στρωμάτων ας ευχυθούμε ότι θα πληγεί λιγότερο από τις «¨εισηγμένες». Στο τέλος θα κρίνουμε την «έκθεση» των διαφορετικών κοινωνικών στρωμάτων. Όταν θα έχουμε τα data.

    Μου αρέσει!

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s