Εκδήλωση του Εργαστήριου Κοινωνικής Πολιτικής (ΕΚοιΠ) με θέμα «Κοινωνική Πολιτική, Πανδημία και Δημοκρατία»

Το Εργαστήριο Κοινωνικής Πολιτικής (ΕΚοιΠ) του Τμήματος Κοινωνικής Πολιτικής του Παντείου Πανεπιστημίου διοργάνωσε στις 7/4/2022) μία εξαιρετικά επιτυχημένη εκδήλωση με θέμα «Κοινωνική Πολιτική, Πανδημία και Δημοκρατία» με αφορμή την έκδοση του συλλογικού τόμου με τίτλο «Κοινωνική Πολιτική, Αυταρχικός Νεοφιλελευθερισμός και Πανδημία».

Την εκδήλωση συντόνισε η Δέσποινα Παπαδοπούλου (Καθηγήτρια, Πρόεδρος Τμήματος Κοινωνικής Πολιτικής) και χαιρέτισε ο Σταύρος Μαυρουδέας (Καθηγητής, Διευθυντής του Εργαστηρίου Κοινωνικής Πολιτικής). Συζήτησαν τα μέλη ΔΕΠ του Τμήματος Κοινωνικής Πολιτικής: Κώστας Δημουλάς (Αναπληρωτής Καθηγητής), Δημήτρης Καλτσώνης (Καθηγητής) , Μαρία Καραμεσίνη (Καθηγήτρια) , Γιάννης Κουζής (Καθηγητής), Χρίστος Παπαθεοδώρου (Καθηγητής, Αντιπρύτανης Οικονομικών, Προγραμματισμού και Ανάπτυξης Παντείου Πανεπιστημίου).

Το video με την καταγραφή όλης της εκδήλωσης ακολουθεί παρακάτω.

Ενδιαφέρουσα εκδήλωση – συζήτηση της ΠΕΝΕΝ με τους Ναυτεργάτες στο Ε/Γ – Ο/Γ ΕΛΥΡΟΣ

Ενδιαφέρουσα εκδήλωση – συζήτηση της ΠΕΝΕΝ με τους Ναυτεργάτες στο Ε/Γ – Ο/Γ ΕΛΥΡΟΣ

Γράφτηκε από τον Π.Ε.Ν.Ε.Ν.

278537423_1000815230568850_3092634812423226732_n.jpg

Μαζική ήταν η συμμετοχή του πληρώματος όλων των επιστασιών στο πλοίο «ΕΛΥΡΟΣ» στην εκδήλωση που πραγματοποίησε η Διοίκηση της ΠΕΝΕΝ στις 20/4/2022 με θέμα Εργατική Πρωτομαγιά – Ακρίβεια και Ρωσο-Ουκρανικός πόλεμος.

2022-04-20_Αντώνης_Νταλακογεώργος.jpg

Στην παρέμβασή του ο Πρόεδρος της ΠΕΝΕΝ έκανε αναφορά στο ιστορικό της Εργατικής Πρωτομαγιάς, στον χαρακτήρα και το περιεχόμενό της ως μιας μέρας με τεράστια σημασία για τους εργαζόμενους. Σημείωσε την ηρωϊκή εξέγερση των εργατών στο Σικάγο το 1886, τις μεγάλες μάχες που ακολούθησαν σε όλο τον κόσμο για το 8ωρο και την θεσμοθέτησή του.

Σημείωσε ότι η εργατική Πρωτομαγιά δεν είναι μόνο μια ιστορική μέρα μνήμης αλλά σε αυτήν βγαίνουν στο προσκήνιο οι αξίες και τα ιδανικά της εκμεταλλευόμενης τάξης της εργαζόμενης πλειοψηφίας, η αλληλεγγύη των εργατών όλου του κόσμου μεταξύ τους, ο αγώνας για τα δικαιώματα και την κατάργηση της εκμετάλλευσης ανθρώπου από άνθρωπο.

Είναι η διαρκής και ανειρήνευτη πάλη για την διεκδίκηση των σύγχρονων αναγκών τους, είναι η απόκρουση της επίθεσης κεφαλαίου και αστικών κυβερνήσεων να πάρουν πίσω κατακτήσεις που κερδήθηκαν με θυσίες και ποτάμια αίματος της εργατικής τάξης.

Ο Πρόεδρος της ΠΕΝΕΝ σημείωσε επίσης ότι οι συνθήκες για τους εργαζόμενους της χώρας μας έχουν επιδεινωθεί δραματικά την 15ετία της οικονομικής κρίσης, της μνημονιακής επέλασης αλλά και στην φάση της πανδημίας, της ενεργειακής κρίσης και του πολέμου Ρωσίας – Ουκρανίας.

Υπογράμμισε την καταδίκη αυτού του πολέμου, τα ιμπεριαλιστικά επιθετικά σχέδια των εμπλεκόμενων δυνάμεων σε αυτόν ΗΠΑ – ΝΑΤΟ – Ε.Ε με την Ρωσία.

Στάθηκε επίσης στην ανάγκη άμεσης απεμπλοκής της χώρας από τους επικίνδυνους ιμπεριαλιστικούς σχεδιασμούς τονίζοντας την θέση για το κλείσιμο και την απομάκρυνση των Αμερικανικών βάσεων από την χώρα μας.

278612321_521553579341038_526909387654024785_n.jpg

Εκτενή αναφορά έκανε επίσης στο κύμα της ακρίβειας που έχει ξεσπάσει πριν και μετά τον ιμπεριαλιστικό πόλεμο, τις βαρύτατες οικονομικο – κοινωνικές συνέπειες για τον λαό αλλά και την αντιλαϊκή κυβερνητική πολιτική η οποία τόσο στην πανδημία όσο και στην ενεργειακή κρίση μένει σταθερή στην γραμμή να καθορίζει τις λαϊκές ανάγκες με βάση το δόγμα της ανταγωνιστικότητας των επιχειρήσεων και με τον τρόπο αυτό η αισχροκέρδεια να χτυπάει κόκκινο για τα νοικοκυριά από τις απανωτές αυξήσεις σε ΔΕΗ – καύσιμα – λαϊκά καταναλωτικά αγαθά.

Κλείνοντας αναφέρθηκε ότι οι εργαζόμενοι και οι Ναυτεργάτες στις συνθήκες αυτές επιβάλλεται να ενισχύσουν την ενότητα, την οργάνωση και τον αγώνα τους βάζοντας μπροστά και διεκδικώντας λύσεις στα προβλήματα ώστε να μην είναι και αυτή την φορά τα μεγάλα θύματα του πολέμου, της ενεργειακής και εφοδιαστικής αλυσίδας.

2022-04-20_Σταύρος_Μαυρουδέας.jpg

Στην συνέχει πήρε τον λόγο ο Σταύρος Μαυρουδέας Οικονομολόγος και καθηγητής του Πάντειου Πανεπιστημίου την ομιλία του οποίου παραθέτουμε βιντεοσκοπημένη στην συνέχεια.

Ομιλία του Οικονομολόγου – καθηγητή του Πάντειου Πανεπιστημίου Σταύρου Μαυρουδέα

Ο χάρτινος πύργος του κυβερνητικού οικονομικού αφηγήματος – Στ. Μαυρουδέας, DOCUMENTO 23-24/4/2022

Ο χάρτινος πύργος του κυβερνητικού οικονομικού αφηγήματος

Στ. Μαυρουδέας

Καθηγητής Πολιτικής Οικονομίας

Πάντειο Πανεπιστήμιο

Τμήμα Κοινωνικής Πολιτικής

Η σημερινή κυβέρνηση, ακολουθώντας την πεπατημένη και όλων των προκατόχων της, προβάλλει ένα αφήγημα οικονομικής ανάπτυξης και κοινωνικής ευημερίας. Όπως και όλα τα προηγούμενα υπόσχεται λαγούς με πετραχήλια στα λαϊκά στρώματα, εξυπηρετεί τα συμφέροντα της ελληνικής ολιγαρχίας (και προνομιακά των διαπλεκόμενων με αυτήν μερίδων της) και υπακούει πειθήνια στους ξένους πάτρωνες. Το αφήγημα αυτό βασίζεται στην ραγδαία αύξηση της ιδιωτικής κατανάλωσης, των άμεσων ξένων επενδύσεων και βελτίωση του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών (μέσω της αύξησης της ανταγωνιστικότητας). Έτσι υποτίθεται ότι θα υπερκαλυφθεί η ουσιαστικά διψήφια υποχώρηση του ΑΕΠ (που συγκαλύφθηκε με στατιστικές αλχημείες σε μονοψήφιο νούμερο).

Τίποτα από αυτά δεν συμβαίνει.

Η αύξηση των ξένων άμεσων επενδύσεων είναι μη-σημαντική, ασταθής και περιορίζεται σε σκανδαλώδεις και διαπλεκόμενες εκποιήσεις των «ασημικών» της δημόσιας περιουσίας έναντι πινακίου φακής. Χαρακτηριστικά η προβεβλημένη ιστορία του Ελληνικού όπου ο όμιλος Λάτση δεν βάζει δεκάρα από την τσέπη του. Επιπλέον, οι ξένες επενδύσεις κατευθύνονται στους «παραδοσιακούς» τομείς της έγγειας ιδοκτησίας και του τουρισμού που απλά αναπαράγουν το στρεβλό παραγωγικό υπόδειγμα του ελληνικού καπιταλισμού. Όσο για τα περιβόητα «χρυσά κουτάλια» του Ταμείου Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης της ΕΕ, αυτά ακόμη να φανούν ενώ – λόγω του ουκρανικού – το μέλλον τους δεν είναι ιδιαίτερα λαμπρό.

Η βελτίωση της ανταγωνιστικότητας – το υποκριτικό επιχείρημα της ελληνικής ολιγαρχίας για την συμπίεση των μισθών – μετά από περισσότερα από δέκα χρόνια περιοριστικών και αντιλαϊκών πολιτικών παραμένει ένα κακόγουστο αστείο. Το προβληματικό παραγωγικό υπόδειγμα κάνει την οικονομία μόνιμα δέσμια εισαγωγών πρώτων υλών και ενδιάμεσων εισροών και αδύναμη να αυξήσει την ανταγωνιστικότητα της.

Η ιδιωτική κατανάλωση παραπαίει λόγω της αύξησης των εισοδηματικών ανισοτήτων και της φτώχειας των λαϊκών στρωμάτων. Η σημερινή κυβέρνηση προσπάθησε βίαια να την αύξήσει πιέζοντας να ξοδευθούν οι αυξημένες αποταμιεύσεις λόγω της πανδημικής καραντίνας. «Κλείστηκε το μάτι» στις επιχειρήσεις να αρχίσουν αυξήσεις τιμών επικαλούμενες υπαρκτές και ανύπαρκτες διαταραχές στις διεθνείς αλυσσίδες παραγωγής και εφοδιασμού. Έτσι, πριν τα ουκρανικά, εμφανίσθηκε ένας πληθωρισμός κερδών που οφειλόταν στην αύξηση των επιχειρηματικών περιθωρίων κέρδους. Η Σκύλλα του πληθωρισμού κερδών συνοδεύθηκε με την Χάρυβδη της με κυβερνητική κάλυψη συστηματικής ληστείας των καταθέσεων από το τραπεζικό καρτέλ μέσω των αρνητικών επιτοκίων.

Το επιστέγασμα αυτού του χάρτινου πύργου είναι η χρηματοδότηση ουσιαστικά προεκλογικών προϋπολογισμών (παρά την επανειλλημένη κυβερνητική αδυναμία υλοποίησης εκλογικού αιφνιδιασμού) μέσω της γιγάντωσης του εξωτερικού χρέους και με την πλήρη ανοχή των πάλαι ποτέ άτεγκτων Ευρωπαίων και Αμερικανών πατρώνων. Τα μέχρι σήμερα χαμηλά επιτόκια αποτέλεσαν το «λεφτόδενδρο» μιας κυβέρνησης που εξελέγη καταγγέλλοντας το σε όλους τους τόνους. Παράλληλα, προβλήθηκε ένα κυριολεκτικά παραμυθένιο πρόγραμμα ραγδαίας αποκλιμάκωσης του λόγου χρέους προς ΑΕΠ μέσω μιάς «βίαιης» (sic!) ανάπτυξης που φυσικά δεν ήρθε και ούτε μπορούσε να έρθει.

Σήμερα το κυβερνητικό αφήγημα καταρρέει σαν χάρτινος πύργος. Το ουκρανικό πυροδότησε μακροχρόνια συσσώρευμενες αντιφάσεις του διεθνούς καπιταλιστικού συστήματος και ιδιαίτερα σάπιου οικοδομήματος της ΕΕ. Και φυσικά όταν τρέμουν γίγαντες τότε μπανανίες όπως η ελληνική συγκλονίζονται. Ο πληθωρισμός ενισχύεται από τα ενεργειακά κόστη βοηθούμενος από την απίθανης βλακείας αλλά και βαθύτατης διαπλοκής «βίαιη απολιγνιτοποίηση» και του ξεπουλήματος της ΔΕΗ (που εγκαινίασε βέβαια ο ΣΥΡΙΖΑ) και προχωρά σε επίπεδα αδιανόητα για τις φαιδρές κυβερνητικές και ευρωενωσιακές προβλέψεις. Τα επιτόκια προβλέπεται γρηγορότερα του επισήμως δηλούμενου να πάρουν την ανιούσα. Και αντίστοιχα οι προοπτικές της οικονομίας επιδεινώνονται ραγδαία και γελοιοποιούν τις κυβερνητικές και ευρωενωσιακές προβλέψεις.

Η κυβέρνηση ελπίζει να ξεπεράσει τις συμπληγάδες βασιζόμενοι στην αδυναμία της συστημικής αντιπολίτευσης (ΣΥΡΙΖΑ, ΚΙΝΑΛ κλπ.). Ξεχνά όμως, μέσα στην αλαζονεία της εξουσίας, ότι οι λαοί ενίοτε ξυπνούν και τότε οι εξελίξεις μπαίνουν σε αχαρτογράφητα για το σύστημα νερά.

«Ακρίβεια – Πόλεμος – Πανδημία», εκδήλωση ΠΕΝΕΝ, 20/4/2022, 9πμ. πλοίο ΕΛΥΡΟΣ, λιμάνι Πειραιά

Στα πλαίσια των πολύμορφων δράσεων – κινητοποιήσεων και εκδηλώσεων που πραγματοποιεί το διάστημα αυτό η ΠΕΝΕΝ, οργανώνει εκδήλωση – συζήτηση στο Ε/Γ-Ο/Γ πλοίο «ΕΛΥΡΟΣ» της ΑΝΕΚ στις 20/4 και ώρα 9 π.μ με θέμα:

«Ακρίβεια – Πόλεμος – Πανδημία«

Εισαγωγική τοποθέτηση: ο Πρόεδρος της ΠΕΝΕΝ

Ομιλητής: Σταύρος Μαυρουδέας, οικονομολόγος και καθηγητής του Πάντειου Πανεπιστημίου

Το πλοίο θα είναι στο λιμάνι του Πειραιά απέναντι από την εκκλησία του Αγίου Διονυσίου, στην Πύλη 3.

Η Διοίκηση της ΠΕΝΕΝ

https://penen.gr/%CF%80%CE%B5%CE%BD%CE%B5%CE%BD/%CE%B4%CE%B5%CE%BB%CF%84%CE%B9%CE%B1-%CF%84%CF%85%CF%80%CE%BF%CF%85/item/13205-%CE%B5%CE%BA%CE%B4%CE%AE%CE%BB%CF%89%CF%83%CE%B7-%E2%80%93-%CF%83%CF%85%CE%B6%CE%AE%CF%84%CE%B7%CF%83%CE%B7-%CF%84%CE%B7%CE%BD-%CF%84%CE%B5%CF%84%CE%AC%CF%81%CF%84%CE%B7-20-%CE%B1%CF%80%CF%81%CE%AF%CE%BB%CE%B7-2022-%CF%83%CF%84%CE%B9%CF%82-9-%CF%80-%CE%BC-%CF%83%CF%84%CE%BF-%CE%B5-%CE%B3-%CE%BF-%CE%B3-%CF%80%CE%BB%CE%BF%CE%AF%CE%BF-%C2%AB%CE%B5%CE%BB%CF%85%CF%81%CE%BF%CF%83%C2%BB

Παραμένει η μείωση των μισθών στο δημόσιο κατά 25,6% πάνω από μια δεκαετία

Το μεγαλύτερο τσεκούρι σε όλη την ΕΕ, με αύξηση των ανισοτήτων, καταγράφει η Μελέτη για το Κοινωνικό Πολυκέντρο της ΑΔΕΔΥ ΠΡΙΝ 6-4-2022

▸Την τρομερή ταπείνωση των μισθών στο δημόσιο τομέα, η οποία παραμένει για πάνω από μία δεκαετία, με συνέπεια τη φτωχοποίηση των δημοσίων υπαλλήλων, τη συμπίεση προς τα κάτω των αμοιβών, με ταυτόχρονη όξυνση των ανισοτήτων εντός τους καταγράφει μελέτη με τίτλο «Το επίπεδο και η εξέλιξη των αμοιβών στον Ελληνικό Δημόσιο Τομέα από την κρίση του 2009-10 μέχρι σήμερα», η οποία εκπονήθηκε από τον καθηγητή του Παντείου Πανεπιστημίου, Σταύρο Μαυρουδέα, και τον ερευνητή στο Κέντρο Προγραμματισμού και Οικονομικών Ερευνών, Κώστα Πασσά, για λογαριασμό του Κοινωνικού Πολυκέντρου της ΑΔΕΔΥ.

Όπως σημειώνει η μελέτη με τον ν. 4024/2011, οι κατώτεροι μισθοί μειώθηκαν στα 780 ευρώ (από 850 ευρώ), καταργήθηκαν επιδόματα, «πάγωσε» η μισθολογική εξέλιξη, οι υπάλληλοι επανακατατάχθηκαν σε χαμηλότερα μισθολογικά κλιμάκια και υποβαθμίστηκαν μισθολογικά εργαζόμενοι στοιχειώδους και μέσης εκπαίδευσης και νέοι υπάλληλοι. Το αποτέλεσμα ήταν να μειωθούν μισθοί δημοσίων υπαλλήλων κατά 20%-53%, ανά περίπτωση. Επιπλέον επιβλήθηκαν η κατάργηση του 13ου – 14ου μισθού, η σωρευτική περικοπή 20% διαφόρων επιδομάτων κ.ά., ενώ βασικό εργαλείο για την περικοπή του μισθολογικού κόστους ήταν η θέσπιση του ενιαίου μισθολογίου – βαθμολογίου.

Σύμφωνα με την μελέτη ο μέσος μισθός στον δημόσιο τομέα έχει μειωθεί κατά 25,6% την περίοδο 2008-2020! Και είναι εντυπωσιακό πως ενώ υποτίθεται «η Ελλάδα έχει βγει από τα μνημόνια» και έχει περάσει και η «αντιμνημονιακή» κυβέρνηση των ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ και η «αναπτυξιακή» της ΝΔ οι μισθοί των δημοσίων υπαλλήλων (αλλά και του ιδιωτικού τομέα) παραμένουν πετσοκομμένοι.

Είναι εντυπωσιακό πως ενώ υποτίθεται «η Ελλάδα έχει βγει από τα μνημόνια» και έχει περάσει και η «αντιμνημονιακή» κυβέρνηση των ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ και η «αναπτυξιακή» της ΝΔ οι μισθοί των δημοσίων υπαλλήλων (αλλά και του ιδιωτικού τομέα) παραμένουν πετσοκομμένοι

Εκτός από τη γενική μείωση των μισθών, η μελέτη εντοπίζει και σημαντική διεύρυνση ανισοτήτων. Μεταξύ 2010-2020, ανώτερα διευθυντικά και διοικητικά στελέχη του Δημοσίου υπέστησαν μεσοσταθμικές μειώσεις (ύψους 11,2%: από 1.632 ευρώ σε 1.449 ευρώ) μικρότερες συγκριτικά με όλους τους υπόλοιπους συναδέλφους τους. Οι μειώσεις στους επιστήμονες δημόσιους υπάλληλους (γιατροί, εκπαιδευτικοί κ.λπ.) ανήλθαν σε 15,8% (από 1.366 ευρώ σε 1.150 ευρώ). Οι μειώσεις στους τεχνικούς ανήλθαν σε 13,4% (από 1.265 ευρώ σε 1.096 ευρώ) και στη μεγάλη κατηγορία των υπαλλήλων γραφείου, οι μειώσεις ανήλθαν στο 15,3% (από 1.196 ευρώ σε 1.013 ευρώ).

Επίσης, διευρύνεται η ανισότητα και στη βάση του φύλου. Όπως σημειώνουν οι ερευνητές οι μέσοι μισθοί τόσο για τους άνδρες όσο και για τις γυναίκες υποχωρούν κατά την περίοδο 2010-2020, ενώ συγχρόνως η απόσταση ανάμεσα στο μισθό κατά φύλο αυξάνει. Πιο συγκεκριμένα, παρατηρούμε ότι ο μέσος μισθός για τους άνδρες δημόσιους υπαλλήλους υποχωρεί κατά 14,7% από 1.326 ευρώ σε 1.131 ευρώ, ενώ αντίστοιχα για τις γυναίκες υποχωρεί κατά 15,4% από 1.210 ευρώ σε 1.024 ευρώ. Ως αποτέλεσμα της ταυτόχρονης αυτής υποχώρησης ο μέσος μισθός για τις γυναίκες από 92,1% του αντίστοιχου για τους άνδρες το 2010 υποχωρεί στο 90,6%.

Συνολικά, στη δεκαετία 2010-2020, υπάλληλοι με μισθό:

– κάτω των 900 ευρώ, αυξήθηκαν στο 20% του συνόλου (συγκριτικά με 12% το 2010).

– 900-1.000 ευρώ αυξήθηκαν στο 10% του συνόλου (από 6%).

– 1.000-1.100 ευρώ αυξήθηκαν στο 16% (από 11%).

– 1.100-1.300 ευρώ αυξήθηκαν στο 32% (από 29%).

– 1.300-1.600 ευρώ μειώθηκαν στο 17% (από 27%).

– Άνω των 1.600 ευρώ μειώθηκαν στο 6% (από 15%)

Εντυπωσιακή είναι και η σύγκριση των εξελίξεων των μισθών στο Δημόσιο στην Ελλάδα σε σύγκριση με τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αλλά και άλλες χώρες που μπήκαν σε προγράμματα «προσαρμογής». Ενώ λοιπόν στην Ελλάδα ο μέσος μισθός στο Δημόσιο έχει μειωθεί κατά 25,6% από το 2008-2020, σύμφωνα με την μελέτη, στην ΕΕ των «27» αυξήθηκε κατά 23,8%, στην ευρωζώνη αυξήθηκε κατά 21,4%, μεγάλες αυξήσεις καταγράφηκαν στις χώρες του ευρωπαϊκού κέντρου, όπως 37,2% στη Γερμανία, 29,8% στην Ολλανδία και 21,8% στη Γαλλία, ενώ μικρότερες αυξήσεις υπήρξαν και σε χώρες όπου εφαρμόστηκαν περιοριστικά μέτρα, όπως η Κύπρος (6,3%), η Ισπανία (6,3%) και η Πορτογαλία (5,2%). Το μειωμένο εύρος αποδεικνύει βέβαια πως δεν υπάρχει καμία «αυτόματη» διαδικασία σύγκλισης στην ΕΕ… Μόνο στην Ιρλανδία καταγράφεται μείωση του μέσου μισθού στο Δημόσιο κατά 6,5%, πολύ μικρότερη όμως από το -25,6% της Ελλάδας.

Τα βασικά συμπεράσματα της Μελέτης, όπως συνοψίστηκαν από το Κοινωνικό Πολύκεντρο της ΑΔΕΔΥ, έχουν ως εξής:

  • Η μελέτη επικαιροποιεί και επιβεβαιώνει την εμπειρική διαπίστωση ότι στην αναδιανομή εισοδήματος (δηλαδή το εάν οι εργαζόμενοι συνεισφέρουν λιγότερο ή περισσότερο στα δημόσια έσοδα από όσα λαμβάνουν από αυτά) οι εργαζόμενοι στο δημόσιο τομέα συνεισφέρουν περισσότερο από όσα τους επιστρέφονται.
  • Ο βασικός όγκος της φορολογίας καταβάλλεται από τους μισθωτούς και ιδιαίτερα από τους εργαζόμενους του δημόσιου τομέα.
  • Μέσα στο σημερινό δυσμενές μακροοικονομικό περιβάλλον οι μισθοί γενικότερα αλλά ιδιαίτερα για τους εργαζόμενους στον δημόσιο τομέα πλήττονται περισσότερο. Στον δημόσιο τομέα – λόγω των θεσμικών ρυθμίσεων των προγραμμάτων προσαρμογής – δεν παρουσιάσθηκε το περιορισμένο μεν αλλά αισθητό φαινόμενο των μισθολογικών αυξήσεων λόγω στενοτήτων στην αγορά εργασίας στις αρχές του 2022 που παρουσιάσθηκε σε κάποιους κλάδους του ιδιωτικού τομέα. Συνεπώς η εισοδηματική τους θέση είναι σχετικά πιο ευάλωτη.
  • Την περίοδο 2010 έως 2020 ο μέσος μισθός των γιατρών μειώθηκε κατά 10,5% από 1.443 ευρώ σε 1.291 ευρώ, αντίστοιχα ο μισθός των εκπαιδευτικών μειώθηκε κατά 15,7% από 1.311 ευρώ σε 1.105 ευρώ, των τεχνικών υγείας κατά 11,9% από 1.176 ευρώ σε 10.36 ευρώ και τέλος ο μισθός των υπαλλήλων γραφείου γενικών καθηκόντων κατά 14,7% από 1.196 ευρώ σε 1.020 ευρώ. Αντίστοιχα παρατηρούμε ότι η μείωση των μισθών των δημοσίων υπαλλήλων κατά κλάδο οικονομικής δραστηριότητας ανέρχεται σε 11.5% στον κλάδο της υγείας, σε 15,8% στον κλάδο της εκπαίδευσης και σε 15% στο κλάδο της δημόσιας διοίκησης.
  • Οι μέσοι μισθοί τόσο για τους άνδρες όσο και για τις γυναίκες υποχωρούν κατά την περίοδο 2010-2020, ενώ συγχρόνως η απόσταση ανάμεσα στο μισθό κατά φύλο αυξάνει. Πιο συγκεκριμένα, παρατηρούμε ότι ο μέσος μισθός για τους άνδρες δημόσιους υπαλλήλους υποχωρεί κατά 14,7% από 1.326 ευρώ σε 1.131 ευρώ, ενώ αντίστοιχα για τις γυναίκες υποχωρεί κατά 15,4% από 1.210 ευρώ σε 1.024 ευρώ. Ως αποτέλεσμα της ταυτόχρονης αυτής υποχώρησης ο μέσος μισθός για τις γυναίκες από 92,1% του αντίστοιχου για τους άνδρες το 2010 υποχωρεί στο 90,6%. Με άλλα λόγια, η κρίση οδηγεί σε αύξηση της απόκλισης των μισθών κατά φύλο.
  • Η ψαλίδα στο μέσο μισθό εργαζομένου που ασκεί καθήκοντα επίβλεψης επί άλλων εργαζομένων διευρύνεται βαθαίνοντας τις μισθολογικές ανισότητες μεταξύ κατηγοριών εργαζομένων.
  • Η ανισότητα επεκτείνεται και στη σχέση μισθού με το εκπαιδευτικό επίπεδο του εργαζόμενου: το 2010 η αμοιβή για πτυχίο τριτοβάθμιας εκπαίδευσης ήταν αυξημένη κατά 18,1% σε σχέση με αυτό της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, ενώ κατά το 2020 η επιπλέον αμοιβή περιορίστηκε σε ένα πρόσθετο 10,5% σε σχέση με το πτυχίο της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης.
  • Η κατανομή των εισοδημάτων στο δημόσιο μετατοπίζεται σημαντικά προς τα κάτω. Είναι ενδεικτικό ότι οι υπάλληλοι που λαμβάνουν από 1.000 έως 1.100 ευρώ αυξάνονται από 11% σε 16% του συνόλου, από 900 έως 1.000 ευρώ αυξάνονται από 6% σε 10%, ενώ για επίπεδο μισθού κάτω από 900 ευρώ αυξάνονται από 12% σε 20%.
  • Συγκριτικά με την εξέλιξη των μισθών στο δημόσιο σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες, στην Ελλάδα έχουμε μοναδικότητα αρνητικής προσαρμογής του μισθού των δημοσιών υπαλλήλων. Σε σύγκριση με άλλες χώρες της Ευρωζώνης που τους επιβλήθηκαν Προγράμματα Οικονομικής Προσαρμογής βλέπουμε ότι: η Κύπρος εμφανίζει αύξηση κατά 6,3%, η Πορτογαλία κατά 5,2%, ενώ μόνον η Ιρλανδία εμφανίζει μείωση κατά 6,5% (που όμως πάλι είναι αισθητά μικρότερη με την ελληνική απομείωση κατά 25,6%).

Ο πιο βαρύς πέλεκυς στο Δημόσιο – ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΚΤΩΝ, Τρίτη 5/4/2022

Ο πιο βαρύς πέλεκυς στο Δημόσιο

Στέργιος Ζιαμπάκας

Στη χώρα μας ο μέσος μισθός έχει μειωθεί κατά 25,6% την περίοδο 2008-2020 ● Πέρα από τις άμεσες μειώσεις (κατάργηση 13ου-14ου μισθού, σωρευτική περικοπή 20% διαφόρων επιδομάτων κ.ά.), βασικό εργαλείο για την περικοπή του μισθολογικού κόστους ήταν η θέσπιση του ενιαίου μισθολογίου.

Πορεία… κατρακύλας και παγίωσης στο ναδίρ καταγράφουν οι μισθολογικές αποδοχές των εργαζομένων στο ελληνικό Δημόσιο. Μελέτη του Κοινωνικού Πολύκεντρου της ΑΔΕΔΥ καταγράφει μείωση κατά 25,6% του μέσου μισθού των Ελλήνων δημοσίων υπαλλήλων μεταξύ 2008 – 2020, επιβεβαιώνοντας αφενός το μεγάλο οικονομικό πλήγμα που έχουν υποστεί από την αρχή της οικονομικής κρίσης και αποκαλύπτοντας, αφετέρου άλλη μια αρνητική πανευρωπαϊκή «πρωτιά» για τη χώρα μας: ανάμεσα στις ευρωπαϊκές χώρες, η Ελλάδα «ξεχωρίζει» για το ύψος της αρνητικής προσαρμογής του μισθού των δημοσίων υπαλλήλων της. Ακόμα και στην Πορτογαλία, την Ισπανία ή την Κύπρο, όπου έχουν επιβληθεί μνημόνια, οι μισθοί των δημοσίων υπαλλήλων εμφανίζουν αυξήσεις.

Η μελέτη με τίτλο «Το επίπεδο και η εξέλιξη των αμοιβών στον Ελληνικό Δημόσιο Τομέα από την κρίση του 2009-10 μέχρι σήμερα» (εκπονήθηκε από τον καθηγητή του Παντείου Πανεπιστημίου, Σταύρο Μαυρουδέα, και τον ερευνητή στο Κέντρο Προγραμματισμού και Οικονομικών Ερευνών, Κώστα Πασσά) αποτυπώνει μια σημαντική μετατόπιση προς τα κάτω των εισοδημάτων των δημοσίων υπαλλήλων και ταυτόχρονα αύξηση των μισθολογικών ανισοτήτων μεταξύ των διαφόρων κατηγοριών τους.

Πέρα από τις άμεσες μειώσεις μισθών (κατάργηση 13ου – 14ου μισθού, σωρευτική περικοπή 20% διαφόρων επιδομάτων κ.ά.), βασικό εργαλείο για την περικοπή του μισθολογικού κόστους ήταν η θέσπιση του ενιαίου μισθολογίου – βαθμολογίου, επισημαίνει η μελέτη, επικαλούμενη έρευνα του καθηγητή Εργασιακών Σχέσεων, Γ. Κουζή. Μεταξύ άλλων, με τον ν. 4024/2011, οι κατώτεροι μισθοί μειώθηκαν στα 780 (από 850) ευρώ, καταργήθηκαν επιδόματα, «πάγωσε» η μισθολογική εξέλιξη, οι υπάλληλοι επανακατατάχθηκαν σε χαμηλότερα μισθολογικά κλιμάκια και υποβαθμίστηκαν μισθολογικά εργαζόμενοι στοιχειώδους και μέσης εκπαίδευσης και νέοι υπάλληλοι. Το αποτέλεσμα ήταν να μειωθούν μισθοί δημοσίων υπαλλήλων κατά 20%-53%, ανά περίπτωση.

Το επίπεδο αμοιβών στον ελληνικό δημόσιο τομέα «είναι από τα χειρότερα ανάμεσα στις χώρες της Ε.Ε. και της ευρωζώνης», τονίζει η μελέτη, παρατηρώντας ότι, ενώ «παραμένουν πάντα καθηλωμένοι» οι μισθοί των Ελλήνων δημοσίων υπαλλήλων, «σε αρκετές άλλες χώρες της Ε.Ε. έχουν ήδη αρχίσει να δίνονται μισθολογικές αυξήσεις στον δημόσιο τομέα». Στην ευρωπαϊκή σύγκριση, η «οικτρή εικόνα» των μισθολογικών συνθηκών στο ελληνικό Δημόσιο «γίνεται εντονότερη». Συγκεκριμένα, ενώ στην Ελλάδα ο μέσος μισθός στο Δημόσιο έχει μειωθεί κατά 25,6% την περίοδο 2008-2020:

■ αυξήθηκε κατά 23,8% στην Ευρωπαϊκή Ενωση των «27»,

■ αυξήθηκε κατά 21,4% στην ευρωζώνη,

■ εμφάνισε «εντυπωσιακές αυξήσεις» σε χώρες του ευρωπαϊκού κέντρου, όπως 37,2% στη Γερμανία, 29,8% στην Ολλανδία και 21,8% στη Γαλλία,

■ αυξήθηκε ακόμα και σε χώρες όπου εφαρμόστηκαν περιοριστικά μέτρα, όπως η Κύπρος (6,3%), η Ισπανία (6,3%) και η Πορτογαλία (5,2%).

Περιοριστικές πολιτικές εφαρμόστηκαν και στην Ιρλανδία, όπου καταγράφεται μείωση του μέσου μισθού στο Δημόσιο κατά 6,5%, «που όμως πάλι είναι αισθητά μικρότερη συγκριτικά με την ελληνική απομείωση κατά 25,6%», τονίζεται στη μελέτη.

Εσωτερικές ανισότητες

Εκτός από τη μείωση των μισθών, οι μελετητές εντοπίζουν και διεύρυνση ανισοτήτων. Ειδικότερα, στη δεκαετία 2010-2020, υπάλληλοι με μισθό:

  • ● κάτω των 900 ευρώ, αυξήθηκαν στο 20% του συνόλου (συγκριτικά με 12% το 2010)
  • ● 900-1.000 ευρώ αυξήθηκαν στο 10% του συνόλου (από 6%)
  • ● 1.000-1.100 ευρώ αυξήθηκαν στο 16% (από 11%)
  • ● 1.100-1.300 ευρώ αυξήθηκαν στο 32% (από 29%)
  • ● 1.300-1.600 ευρώ μειώθηκαν στο 17% (από 27%)
  • ● άνω των 1.600 ευρώ μειώθηκαν στο 6% (από 15%)

Από την άλλη, μεταξύ 2010-2020, ανώτερα διευθυντικά και διοικητικά στελέχη του Δημοσίου υπέστησαν μεσοσταθμικές μειώσεις (ύψους 11,2%: από 1.632 ευρώ σε 1.449 ευρώ) μικρότερες συγκριτικά με όλους τους υπόλοιπους συναδέλφους τους. Οι μειώσεις στους επιστήμονες δημόσιους υπάλληλους (γιατροί, εκπαιδευτικοί κ.λπ.) ανήλθαν σε 15,8% (από 1.366 ευρώ σε 1.150 ευρώ). Οι μειώσεις στους τεχνικούς ανήλθαν σε 13,4% (από 1.265 ευρώ σε 1.096 ευρώ) και στη μεγάλη κατηγορία των υπαλλήλων γραφείου, οι μειώσεις ανήλθαν στο 15,3% (από 1.196 ευρώ σε 1.013 ευρώ).

Αυξάνεται, επίσης, η μισθολογική απόκλιση μεταξύ των δύο φύλων: ο μέσος μισθός για τους άνδρες υπαλλήλους υποχωρεί κατά 14,7% (από 1.326 ευρώ σε 1.131 ευρώ), κατά 15,4% στις γυναίκες (από 1.210 ευρώ σε 1.024 ευρώ).

Ευάλωτοι

Στο σημερινό δυσμενές μακροοικονομικό περιβάλλον, γενικότερα οι μισθωτοί αναμένουν νέα πλήγματα στο εισόδημά τους. Αν και κατά την περίοδο 2010-2020 οι τιμές αγαθών παρέμεναν σχετικά σταθερές, «αντίθετα, κατά την παρούσα περίοδο η σοβαρή άνοδος του πληθωρισμού θα οδηγήσει σε ανάλογη μείωση της αγοραστικής δύναμης των εργαζομένων, αν δεν υπάρξει αντίστοιχη αύξηση των μισθών», τονίζουν οι μελετητές.

Σύμφωνα με παλαιότερες μελέτες, η ιδιόμορφη ελληνική οικονομία «κρατιέται» σε σημαντικό βαθμό από τις καταναλωτικές δαπάνες δημοσίων υπαλλήλων και συνταξιούχων και θεωρείται ότι μια αύξηση στις αποδοχές των παραπάνω κοινωνικών ομάδων μπορεί να οδηγήσει σε ένα ανοδικό οικονομικό «σπιράλ».

Η μελέτη του Κοινωνικού Πολύκεντρου επισημαίνει ότι ο δημόσιος τομέας στην Ελλάδα παίζει διαχρονικά «στρατηγικό ρόλο στη λειτουργία της οικονομίας» και τονίζει ότι η διπλή (υγειονομική και οικονομική) κρίση του Covid-19 «έκανε ακόμη πιο έντονη την ανάγκη ισχυρού κρατικού οικονομικού παρεμβατισμού». Η πανδημία, εκτός από την ενίσχυση των βασικών οικονομικών πολιτικών, επέβαλε και την υλική μεγέθυνση τουλάχιστον του δημόσιου τομέα υγείας, «καθώς ο ιδιωτικός τομέας υγείας αποδείχθηκε ανίκανος να αντιμετωπίσει την υγειονομική πλευρά της κρίσης», τονίζουν οι μελετητές, συμπληρώνοντας ότι «το γεγονός ότι ο ελληνικός ιδιωτικός τομέας παραμένει πάντα κατά βάση κρατικοδίαιτος συντείνει σε αυτόν τον σημαντικό ρόλο του δημόσιου τομέα».

Η μελέτη συμπίπτει με την αυριανή πανεργατική απεργία που έχει κεντρικό σύνθημα «Ο μισθός δεν φτάνει, ο λογαριασμός δεν βγαίνει». Η ΑΔΕΔΥ, μεταξύ άλλων, διεκδικεί άμεσες αυξήσεις μισθών, ίσες τουλάχιστον με την αύξηση του ΑΕΠ και του πληθωρισμού, επαναφορά 13ου-14ου μισθού, κατάργηση της εισφοράς αλληλεγγύης, στήριξη του Εθνικού Συστήματος Υγείας και προσλήψεις για την κάλυψη των χιλιάδων σημερινών οργανικών κενών στο Δημόσιο.

«Το επίπεδο και η εξέλιξη των αμοιβών στον ελληνικό δημόσιο τομέα από την κρίση του 2009-10 μέχρι σήμερα», Μαυρουδέας Στ. & Πασσάς Κ., ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΠΟΛΥΚΕΝΤΡΟ ΑΔΕΔΥ 2022

Το Κοινωνικό Πολύκεντρο της ΑΔΕΔΥ δημοσιοποίησε την μελέτη με τίτλο «Το επίπεδο και η εξέλιξη των αμοιβών στον Ελληνικό Δημόσιο Τομέα από την κρίση του 2009-10 μέχρι σήμερα» που εκπονήθηκε από τον καθηγητή του Παντείου Πανεπιστημίου, Σταύρο Μαυρουδέα, και τον ερευνητή στο Κέντρο Προγραμματισμού και Οικονομικών Ερευνών, Κώστα Πασσά. Η μελέτη αποτυπώνει την διαχρονική μείωση των εισοδημάτων των εργαζομένων στον δημόσιο τομέα και ταυτόχρονα την αύξηση των μισθολογικών ανισοτήτων μεταξύ των διαφόρων κατηγοριών τους.

Το κείμενο της μελέτης έχει αναρτηθεί σε:

https://www.researchgate.net/publication/359739841_To_epipedo_kai_e_exelixe_ton_amoibon_ston_elleniko_demosio_tomea_apo_ten_krise_tou_2009-10_mechri_semera

https://www.academia.edu/s/d6c652d221

ΗΜΕΡΙΔΑ ΕΚοιΠ: ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ, ΠΑΝΔΗΜΙΑ ΚΑΙ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ

Το Εργαστήριο Κοινωνικής Πολιτικής (ΕΚοιΠ) του τμήματος Κοινωνικής Πολιτικής του Παντείου Πανεπιστημίου διοργανώνει ανοιχτή συζήτηση με θέμα: «Κοινωνική Πολιτική, Πανδημία και Δημοκρατία», την Πέμπτη 7 Απριλίου 2022 στις 18.00 στο Αμφιθέατρο Σάκη Καράγιωργα ΙΙ στο Πάντειο Πανεπιστήμιο.

Εισαγωγικό Σχόλιο / Συντονισμός: Δέσποινα Παπαδοπούλου, Καθηγήτρια, Πρόεδρος Τμήματος Κοινωνικής Πολιτικής

Χαιρετισμός: Σταύρος Μαυρουδέας, Καθηγητής, Διευθυντής Εργαστηρίου Κοινωνικής Πολιτικής

Συζητούν τα μέλη Δ.Ε.Π. του Τμήματος Κοινωνικής Πολιτικής:

Κώστας Δημουλάς, Αναπληρωτής Καθηγητής

Δημήτρης Καλτσώνης, Καθηγητής

Μαρία Καραμεσίνη, Καθηγήτρια

Γιάννης Κουζής, Καθηγητής

Χρίστος Παπαθεοδώρου, Καθηγητής, Αντιπρύτανης Οικονομικών, Προγραμματισμού και Ανάπτυξης Παντείου Πανεπιστημίου

Η συζήτηση διοργανώνεται με αφορμή την κυκλοφορία του βιβλίου Κοινωνική Πολιτική, Αυταρχικός Νεοφιλελευθερισμός και Πανδημία σε επιστημονική επιμέλεια των Απόστολου Καψάλη, Βαγγέλη Κουμαριανού και Νίκου Κουραχάνη το οποίο κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Τόπος.

http://www.toposbooks.gr/contents/books_details.php?nid=770

Мавродеaс Ставрос (2019), ‘Гипотеза финансиализации в марксизме: шаг вперед или ложный путь?’, Вопросы политической экономии No 1/2019 год

Мавродеaс Ставрос
Гипотеза финансиализации в марксизме: шаг вперед или ложный путь? Гипотеза финансиализации — популярная тема в современной радикальной политической экономии. Гипотеза утверждает, что капитализм в настоящее время вступил в новый этап, когда денежный капитал сферы обращения доминирует во всем кругообороте капитала, сдерживая производственный. Более смелые версии
гипотезы доказывают, что денежный капитал становится полностью независимым от производительного (поскольку он может напрямую использовать труд через ростовщичество) и он переопределяет другие доли капитала в соответствии с его прерогативами. В статье утверждается, что гипотеза финансиализации – это ложный путь для марксистского анализа. Он искажает современные процессы в капитализме и, в частности, не понимает функции фиктивного капитала периоды продолжительного кризиса и стагнации. Более того, он деформирует марксистский экономический анализ, принимая посткейнсианские аргументы, которые приводят к отказу от теории стоимости и связанной с ней теории денег. В статье утверждается, что классический марксистский экономический анализ имеет лучшую объяснительную силу, чем гипотеза финансиализации, и таким образом может более реалистично охватывать изменения, происходящие в современном капитализме

Вопросы политической экономии, № 1/2019

https://disk.yandex.ru/i/DCYz-tTDopY0mg

http://interpolitec.su/

‘The Political Economy of the COVID-19 pandemic’,S.Mavroudeas

Selected and revised papers from the proceedings of the ICOPEC 2021 Conference have been published by IJOPEC Publications in a collective volume titled ‘The Impact of COVID-19 pandemic on societies and economies’.

I was an invited speaker at the conference and I contributed a paper titled ‘The Political Economy of the COVID-19 Pandemic’, which is included in this collective volume.

The links to my paper are the following:

https://www.academia.edu/67434478/The_political_economy_of_the_covid_19_pandemic_IJOPEC_2021

https://www.researchgate.net/publication/357636344_The_political_economy_of_the_covid-19_pandemic_PAPER_-_ICOPEC_2021_FINAL

The whole e-book can be assesed at IJOPEC’s website: http://www.ijopec.co.uk/wp-content/uploads/2022/01/2021_08.pdf