Tag Archives: κρίση

Για τα 10 χρόνια από το ξέσπασμα της παγκ. κρίσης – συνέντευξη ΠΡΙΝ 9-9-2018

Σταύρος Μαυρουδέας: Το σύστημα
δεν έλυσε τα δομικά αίτια της κρίσης

Posted:
September 11, 2018

 

Δέκα χρόνια από την εκδήλωση της καπιταλιστικής κρίσης πραγματοποιήθηκε στην Ελλάδα το διεθνές συνέδριο Πολιτικής Οικονομίας (ICOPEC 2018), με τίτλο «Δέκα χρόνια μετά τη Μεγάλη ύφεση: Η Ορθόδοξη απέναντι στην Ετερόδοξη Οικονομική»και συμμετοχή 80 και πλέον ελλήνων και ξένων πανεπιστημιακών. Με την ευκαιρία του συνεδρίου συνομιλήσαμε με τον πρόεδρο της Επιστημονικής Εταιρείας Πολιτικής Οικονομίας (ΕΕΠΟ) και καθηγητή στο Πανεπιστήμιο Μακεδονίας Σταύρο Μαυρουδέα.

Συνέντευξη
στον Γιάννη Ελαφρό

Ο μαρξισμός έχει πλήρως περιθωριοποιηθεί ενώ, στις δυτικές εκδοχές του, πολλά ρεύματά του έχουν καταντήσει πτωχοί συγγενείς του μετα-κεϊνσιανισμού

Δέκα χρόνια
μετά το ξέσπασμα της καπιταλιστικής κρίσης, ποια είναι τα αίτιά της;

Η παγκόσμια κρίση του 2008, σε αντίθεση με τις μυωπικές –και βολικές για το σύστημα– απλοϊκότητες τόσο των ορθόδοξων (νεοφιλελεύθερων και νεοκεϋνσιανών) όσο και των ετερόδοξων (κεϋνσιανών) ερμηνειών δεν είναι απλά μία χρηματοπιστωτική κρίση. Δεν οφείλεται δηλαδή απλά στην απορρύθμιση και διόγκωση του χρηματοπιστωτικού συστήματος ή πιο απλοϊκά στα golden boys του. Αντίθετα έχει βαθιές ρίζες στη δομή του συστήματος που εκδηλώθηκαν –όπως πολύ εύστοχα υποδεικνύει ο μαρξισμός – με την πτωτική τάση της κερδοφορίας του (και την συνακόλουθη υπερσυσσώρευση του κεφαλαίου). Η τελευταία ετεροχρονίσθηκε μέσω της υπερανάπτυξης του
χρηματοπιστωτικού συστήματος. Όμως τελικά η σκληρή πραγματικότητα της
πραγματικής οικονομίας όχι μόνο ανακάλεσε στην τάξη την υπερανάπτυξη μέσω
πλασματικού κεφαλαίου, αλλά έκανε και την κρίση πολύ πιο έντονη, ακριβώς γιατί προηγήθηκε η χρηματοπιστωτική υπερεπέκταση.

Που βρισκόμαστε σήμερα;

Το σύστημα σήμερα έχει κατορθώσει να βγει από την ύφεση, αλλά δεν έχει επιλύσει τα δομικά της αίτια. Η έξοδος από την ύφεση έγινε επίπονα και με καθυστέρηση (και μάλιστα ακολουθήθηκε από μία δεύτερη «βουτιά») μέσω της δημοσιονομικής επέκτασης και της νομισματικής χαλάρωσης (δηλαδή την πλήρη άρνηση των νεοφιλελεύθερων συνταγών), τη ραγδαία αύξηση της εκμετάλλευσης της εργασίας (μέσω μειώσεων μισθών, αύξησης του απλήρωτου χρόνου εργασίας κλπ. που αύξησαν το ποσοστό εκμετάλλευσης) και της μετακίνησης δραστηριοτήτων σε περιοχές του συστήματος με μεγαλύτερη κερδοφορία (π.χ. νεοαναδυόμενες οικονομίες). Όμως η υπερσυσσώρευση
του κεφαλαίου (που γεννά η φθίνουσα κερδοφορία) παραμένει, καθώς το σύστημα «πλήγωσε» μεν την εργατική τάξη αλλά απέφυγε να «πληγώσει» επαρκώς τον εαυτό του: να αποδεχθεί τόσες πολλές χρεοκοπίες επιχειρήσεων όσες είναι απαραίτητες για να ξεπεραστεί η υπερσυσσώρευση κεφαλαίου. Επιπλέον, συνεχίζει σήμερα να υπεκφεύγει το πρόβλημα επιδιδόμενο ξανά στην χρηματοπιστωτική επέκταση (εκτίναξη τόσο του δημοσιονομικού όσο και του επιχειρηματικού χρέους, χρηματιστηριακή άνοδος). Γι’ αυτό ενεδρεύει συνεχώς –και οι πιο προβληματισμένοι συστημικοί κύκλοι φοβούνται διακαώς– μία επιστροφή της κρίσης.

Όπως σημειώνετε και στο συνέδριό σας μετά από τις μεγάλες κρίσεις καταγραφόταν ιστορικά μια αλλαγή του αστικού θεωρητικού – οικονομικού μοντέλου, κάτι που δεν συμβαίνει σήμερα. Γιατί;

Πρόκειται για ένα ενδιαφέρον παράδοξο που το συνέδριο της ICOPEC εύστοχα έχει σαν κεντρικό θέμα του. Κατά την γνώμη μου η συνεχιζόμενη κυριαρχία των ορθόδοξων προσεγγίσεων βασίζεται στις αδυναμίες των αντιπάλων τους, όσον αφορά τόσο τον προσδιορισμό του στόχου όσο και τις εναλλακτικές. Οι ετερόδοξες προσεγγίσεις στοχοποιούν ένα μυθικό νεοφιλελευθερισμό και παραγνωρίζουν εθελοτυφλώντας ότι η σύγχρονη ορθοδοξία είναι ένα μίγμα ήπιου νεοφιλελευθερισμού και συντηρητικού νεοκεϊνσιανισμού. Η αδυναμία αυτή προκύπτει γιατί οι ετερόδοξες προσεγγίσεις κυριαρχούνται από κεϊνσιανές και μετα-κεϊνσιανές αντιλήψεις με υπαρκτούς δεσμούς με τον νεοκεϊνσιανισμό και με μοναδική φιλοδοξία την μεταρρύθμιση του συστήματος. Αντίθετα, ο μαρξισμός έχει πλήρως περιθωριοποιηθεί ενώ, στις δυτικές εκδοχές του, πολλά ρεύματά του έχουν καταντήσει πτωχοί συγγενείς του μετα-κεϊνσιανισμού. Αυτό οδηγεί την ετεροδοξία να μην μπορεί να βασισθεί πάνω στον κόσμο της εργασίας και να αποτελεί έναν αδύναμο επαίτη του συστήματος.

Η όξυνση του καπιταλιστικού ανταγωνισμού σε όλα τα επίπεδα δεν αποτελεί μια τροποποίηση της απάντησης του κεφαλαίου, και πολύ επικίνδυνη μάλιστα, καθώς οδηγεί σε απειλή πολέμων και ανάπτυξη του εθνικισμού και του νεοφασισμού;

Κάθε μεγάλη κρίση συμπορεύεται με την έκρηξη των ενδοϊμπεριαλιστικών ανταγωνισμών. Στην προκείμενη περίπτωση ο παγκόσμιος ηγεμόνας, οι ΗΠΑ, δοκιμάζουν να θωρακίσουν την κυριαρχία τους μεταφέροντας μέρος των δικών τους προβλημάτων στους υποδεέστερους τους και «κονταίνοντας» τους επίδοξους αντικαταστάτες τους. Εκτιμούν ορθά ότι η «παγκοσμιοποίηση», δηλαδή η ασύδοτη κίνηση ιδιαίτερα των δυτικών κεφαλαίων ανά τον κόσμο, εξάντλησε τα οφέλη της και επιπλέον δημιούργησε επικίνδυνους ανταγωνιστές, κυρίως την Κίνα. Συνεπώς, επιστρέφουν στον «οικονομικό εθνικισμό» και στις μονομερείς ενέργειες. Ταυτόχρονα, αυθόρμητα αλλά και σχεδιασμένα, το σύστημα γεννά την ακροδεξιά και τον φασισμό τόσο σαν φόβητρο για την Αριστερά και το εργατικό κίνημα όσο και σαν μέσο διεξαγωγής των ενδοϊμπεριαλιστικών ανταγωνισμών. Φυσικά όλα αυτά φέρνουν τον κίνδυνο του πολέμου (του γόρδιου τρόπου επίλυσης των καπιταλιστικών αντιφάσεων) πολύ πιο κοντά.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση δοκιμάζεται συνεχώς από τριγμούς. Που βαδίζει;

Η ΕΕ είναι ο ξεπεσμένος αριστοκράτης που καμώνεται τον άρχοντα. Έχει ήδη υποβαθμισθεί δραματικά σε σχέση τόσο με τις ΗΠΑ όσο και με την Κίνα. Προβάλλει τον εαυτό της σαν επίδοξο παγκόσμιο ηγεμόνα, ενώ δεν είναι παρά ένα δευτεροκλασάτο πιόνι που κινδυνεύει να αποτελέσει αντικείμενο παζαριού μεταξύ των μεγάλων παικτών (ιδιαίτερα μεταξύ ΗΠΑ και Ρωσίας). Στο εσωτερικό της βαθαίνει τις αντιλαϊκές αλλαγές, ενισχύεται η ακροδεξιά αλλά ταυτόχρονα σπαράσσεται από διακρατικούς ανταγωνισμούς, καθώς πολλά κράτη-μέλη «αλληθωρίζουν» προς ανταγωνιστές της. Έτσι η ιδιόμορφη προσπάθεια εμβάθυνσης της από τον ασταθή Γερμανο-Γαλλικό άξονα (πολιτική ενοποίηση και κεντρικός οικονομικός έλεγχος αλλά χωρίς μοίρασμα των
προβλημάτων) συγκρούεται με τις αποκλίνουσες τάσεις και την άσχημη οικονομική κατάσταση πολλών οικονομιών, που διεκδικούν είτε μέρος των κερδών του Γερμανού ηγεμόνα είτε/και αυτονομία οικονομικής πολιτικής.

Σε αυτό το φόντο η κυβέρνηση περηφανεύεται για το τέλος των μνημονίων και την έξοδο στις αγορές. Έρχεται η ανάπτυξη;

Ο ελληνικός καπιταλισμός έχει καταντήσει ένας από τους επαίτες της ευρωπαϊκής ιμπεριαλιστικής ενοποίησης. Η ευρωπαϊκή Μεγάλη Ιδέα του (περί παντρέματος με τους ηγεμονικούς Δυτικούς καπιταλισμούς) οδήγησε στην υποβάθμιση του στην διεθνή ιμπεριαλιστική πυραμίδα. Φυσικά αυτό το πλήρωσε κυρίως ο ελληνικός λαός καθώς οι μεγάλοι καπιταλιστές είναι σχετικά αλώβητοι. Αυτός ο επαίτης είναι πάντα ασταθής (καθώς το μνημονιακό πρόγραμμα έχει αποτύχει παταγωδώς) και ταυτόχρονα υπό μόνιμη εποπτεία από τους ξένους πάτρωνες του. Η ελληνική αστική τάξη είναι ίσως στην ιστορικά χειρότερη περίοδο της καθώς οι δυνατότητες αλλά και η βούληση της να κινηθεί αυτόνομα είναι ανύπαρκτες. Η ανάπτυξη είναι αναιμική και ασταθής, ενώ ο κίνδυνος της κρίσης και της χρεοκοπίας παραμένει. Οι πανηγυρισμοί της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ είναι μόνο για τα πανηγύρια.

http://prin.gr/?p=21971

Advertisements

Μνημονιακές δεσμεύσεις χωρίς τέλος – «Καθαρή έξοδος» και άλλα παραμύθια, ΠΡΙΝ 24-6-2018

 

ΠΡΙΝ 24-6-2018

αρ. 1384

 

Μνημονιακές δεσμεύσεις χωρίς τέλος

«Καθαρή έξοδος» και άλλα παραμύθια

 

Σταύρος Μαυρουδέας

 

Από το success story της ΝΔ σε αυτό του ΣΥΡΙΖΑ

Η τυπική ολοκλήρωση του 3ου μνημονίου τον Αύγουστο 2018 δίνει την ευκαιρία (;) στην κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛΛ να προβάλλει και αυτή, όπως η προηγούμενη των ΝΔ-ΠΑΣΟΚ, το δικό της success story, δηλαδή ότι βγάζει την χώρα από την κρίση και ότι η εποχή της αντιλαϊκής λιτότητας περνά. Ο κουτοπόνηρος αυτός ισχυρισμός – όπως και ο ανάλογος των προκατόχων της – βασίζεται σε υποκρισίες και συνειδητά αβάσιμα επιχειρήματα. Φυσικά ενορχηστρωτής και αυτού του success story είναι οι ξένοι πάτρωνες τη ελληνικής ολιγαρχίας (βασικά η ΕΕ) ενώ τα εγχώρια (αυτή την φορά ψευδο-αριστερά) φερέφωνα είναι απλοί οργανοπαίκτες. Βέβαια και οι τελευταίοι, όπως και οι προηγούμενοι, προσπαθούν να πουλήσουν την «μελωδία» τους στον λαό για να εξασφαλίσουν την πολιτική επιβίωση τους. Είναι κυριολεκτικά φαιδρός ο σκυλοκαβγάς ΣΥΡΙΖΑ και ΝΔ για το νέο success story όπου οι δύο εμπλεκόμενοι έχουν ουσιαστικά απλά αλλάξει τις θέσεις τους. Εκεί που ο ΣΥΡΙΖΑ, ως αντιπολίτευση, αποδομούσε το success story των προκατόχων του έρχεται τώρα η ΝΔ – με όχι ουσιαστικά διαφορετικά επιχειρήματα – να κάνει το ίδιο. Αν όμως τα μαλλιοτραβήγματα των εγχώριων οργανοπαικτών μόνο θυμηδία μπορούν να προκαλέσουν, τα πράγματα είναι πολύ πιο σοβαρά μεταξύ των μαέστρων αυτής της φαρσοκωμωδίας. Για πρώτη φορά η αντιπαράθεση όσον αφορά το ελληνικό success story μεταξύ του ΔΝΤ (βλέπε ΗΠΑ) και της ΕΕ παίρνει τόσο μεγάλη διάσταση με το πρώτο να το αμφισβητεί ευθέως και την δεύτερη να το υπερασπίζεται μανιωδώς (προς λύπη της ΝΔ).

 

Η Μαρξιστική ανάλυση δείχνει ότι η ελληνική είναι μία βαθιά δομική κρίση του ελληνικού καπιταλισμού που προέρχεται από (α) την φθίνουσα κερδοφορία του (παρά την αυξημένη εκμετάλλευση της εργασίας) λόγω της υπερσυσσώρευσης κεφαλαίων που δεν μπορούν να επενδυθούν επαρκώς κερδοφόρα και (β) από την ιμπεριαλιστική εκμετάλλευση του ελληνικού υπο-ιμπεριαλισμού μέσα κυρίως στην ευρωπαϊκή ενοποίηση από τους πιο αναπτυγμένους καπιταλισμούς της. Τα αίτια αυτά οδήγησαν στην κρίση (δηλαδή το μπλοκάρισμα της ομαλής λειτουργίας της οικονομίας και την συρρίκνωση των δραστηριοτήτων της). Ο δημόσιος τομέας έσπευσε να στηρίξει την φθίνουσα ιδιωτική καπιταλιστική κερδοφορία με αποτέλεσμα να εκτιναχθούν στα ύψη τα δημοσιονομικά ελλείμματα. Τα τελευταία χρηματοδοτήθηκαν κυρίως με εξωτερικό δανεισμό – λόγω ευρωζώνης – με αποτέλεσμα το δημόσιο χρέος να είναι λιγότερο διαχειρίσιμο. Η κατάρρευση των χρηματοπιστωτικών αγορών οδήγησε στην αδυναμία αναχρηματοδότησης του δημόσιου χρέους και στον κίνδυνο χρεωκοπίας. Συνεπώς, η ελληνική είναι μία δομική κρίση που προήλθε από την πτωτική τάση του ποσοστού κέρδους και επιδεινώθηκε από την προβληματική παραγωγική διάρθρωση της οικονομίας λόγω ένταξης στην ευρωπαϊκή ενοποίηση και την ιμπεριαλιστική οικονομική εκμετάλλευση της από ισχυρότερους καπιταλισμούς. Η δημοσιονομική κρίση και η κρίση (εξωτερικού) ισοζυγίου πληρωμών – τα διαβόητα δίδυμα ελλείμματα – είναι παράγωγα και όχι αίτια της κρίσης.

Αυτή η κρίση δεν έχει ακόμη ξεπεραστεί, όπως δείχνει η στασιμότητα των επενδύσεων (τόσο εγχώριων όσο και ξένων). Χαρακτηριστικά, ο Ακαθάριστος Σχηματισμός Παγίου Κεφαλαίου παραμένει στάσιμος, οι μόνες σημαντικές επενδύσεις που γίνονται είναι κυρίως στον τουριστικό κλάδο (που, παρά τα κουτοπόνηρα φληναφήματα των ξενοδόχων, έχει ασήμαντες επιπτώσεις στην απασχόληση, προκαλεί σημαντικές εισαγωγές από το εξωτερικό, είναι εξαιρετικά ευάλωτος στις επιλογές των μεγάλων tour operators και μάλλον αγγίζει ήδη τα όρια της υπάρχουσας υποδομής) ενώ τα ξένα κεφάλαια έρχονται μόνο όταν παίρνουν «φιλέτα» σε τιμές εξευτελιστικές (και όχι για να στήσουν νέες δραστηριότητες).

Βέβαια η Κυρίαρχη (νεοφιλελεύθερη και νέο-κεϋνσιανή) αντίληψη (και από κοντά και οι επιπόλαιες Ριζοσπαστικές αναλύσεις της χρηματιστικοποίησης και του μετα-κεϋνσιανισμού) δεν μπορούν και δεν θέλουν να δουν όλα τα παραπάνω γιατί τότε θα έπρεπε είτε να αναγνωρίσουν την προβληματική φύση του καπιταλισμού είτε/και τον καταστροφικό ρόλο της ένταξης στην ευρωπαϊκή ενοποίηση. Αντίθετα, εστιάζουν μόνο στο επιφαινόμενο ζήτημα του χρέους. Όλη η αρχιτεκτονική των μνημονίων εστιάζει στην αποφυγή της χρεωκοπίας (δηλαδή στην βιωσιμότητα του χρέους). Η περιορισμένη αναφορά σε διαρθρωτικά προβλήματα αφορά μόνο την ασυδοσία της επιχειρηματικής δραστηριότητας και όχι φυσικά την παραγωγική ανασυγκρότηση (καθώς αυτό θα έθιγε τις επιταγές της ευρωπαϊκής ενοποίησης) και λειτουργεί απλά υποστηρικτικά στην διασφάλιση του χρέους.

Η στρατηγική των μνημονίων μέχρι τώρα έχει επιδείξει μόνο αποτυχίες και γι’ αυτό χρειάζεται διαρκείς αναπροσαρμογές. Η πιο κραυγαλέα απόδειξη της αποτυχίας της είναι ο ίδιος ο βασικός στόχος της (ο λόγος χρέους/ΑΕΠ) που αντί να μειωθεί στα χρόνια των μνημονίων έχει αυξηθεί (από 120% σε περίπου 180%). Για να σωθούν τα προσχήματα η μεν ΕΕ κάνει κυριολεκτικά φαιδρές αναλύσεις βιωσιμότητας χρέους ενώ και το ΔΝΤ έχει εφεύρει έναν ηπιότερο μεσοπρόθεσμο ορισμό βιωσιμότητας. Αυτή η υποκρισία κράτησε αρκετά έτσι ώστε, παρόλο ότι αμφότεροι γνώριζαν ότι το ελληνικό πρόβλημα δεν επιλυνόταν ούτε καν στο ζήτημα του χρέους, να κερδίσουν χρόνο και να αποφύγουν ευρύτερες αναταράξεις στην ΕΕ και στην παγκόσμια οικονομία. Σήμερα όμως η παρόξυνση των ενδο-ιμπεριαλιστικών ανταγωνισμών – ιδιαίτερα με την επιθετική πολιτική Τραμπ – ανατρέπει τους συμβιβασμούς αυτούς. Το ΔΝΤ ξαναθυμήθηκε ότι το πρόβλημα του χρέους δεν επιλύεται και απαιτεί άμεσες και ριζικές λύσεις, δηλαδή να βάλει η ΕΕ το χέρι στην τσέπη. Η ευρύτερη επιδίωξη των ΗΠΑ είναι να γονατίσουν την ΕΕ σαν πιθανό ανταγωνιστή τους. Ιδιαίτερα η Γερμανία ανθίσταται σ’ αυτό αποκλείοντας διαγραφή χρέους και συζητώντας μόνο μία ελεγχόμενη και μικρή αναδιάρθρωση του (επιμήκυνση χρέους, εξομάλυνση της εξυπηρέτησης του ιδιαίτερα μετά το 2023 που η τελευταία αυξάνει δραματικά κλπ.). Επίσης προσπαθεί να κρατήσει το ΔΝΤ μέσα στο ελληνικό πρόγραμμα, κάνοντας έτσι τις ΗΠΑ συνυπεύθυνες και αποκλείοντας έναν πιο αντιπαραθετικό ρόλο τους.

Στη διελκυστίνδα αυτή η ΕΕ προβάλλει ότι το πρόβλημα χρέους έχει ουσιαστικά αντιμετωπισθεί και συνεπώς δεν χρειάζεται τέταρτο μνημόνιο που θα σήμαινε μη-βιωσιμότητα του χρέους και νέα δάνεια. Με τον τρόπο αυτό στηρίζει την κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ καθώς τις δίνει την δυνατότητα να κατασκευάσει το δικό της ψευδεπίγραφο success story. Η δε τελευταία εγκαταλείπει ουσιαστικά κάθε στόχο ριζικής αναδιάρθρωσης χρέους και περιορίζεται σε ότι ψίχουλα είναι διατεθειμένοι να δώσουν οι ευρωπαίοι πάτρωνες. Για να δοθεί αυτή η ψεύτικη εικόνα επιτυχίας ωθείται η Ελλάδα στη δημιουργία «μαξιλαριού» μέσω δανεισμού από τις διεθνείς αγορές, ο οποίος είναι ακριβός και θα γίνει ακόμη ακριβότερος καθώς έχει ξεκινήσει κύκλος αύξησης των επιτοκίων και επίσης οι κλυδωνισμοί στην ΕΕ (βλέπε Ιταλία πιο πρόσφατα) πολλαπλασιάζονται. Επιπλέον, σχεδιάζεται ένας μηχανισμός χρηματοδότησης μέσω του ESM που θα ενεργοποιηθεί σε περίπτωση αποτυχίας (και που φυσικά θα συνεπιφέρει επιπρόσθετες δεμσεύσεις).

Ταυτόχρονα, και αντίθετα με τα παραμύθια της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ, η εποπτεία θα συνεχισθεί για πολλά χρόνια. Αυτό έχει δηλωθεί από όλες τις επίσημες πλευρές και έχει «σεμνά» αναγνωρισθεί από τον Ευ.Τσακαλώτο. Απλά η εποπτεία θα πάρει άλλη μορφή και θα γίνει λίγο πιο διακριτική (αλλά σε καμία περίπτωση λιγότερο αυστηρή στα καθοριστικά ζητήματα). Όπως διαρρέεται, θα περιλαμβάνει περιοδικές (μάλλον 3μηνιαίες) εκθέσεις που θα αφορούν όλη την ευρεία γκάμα των δεσμεύσεων που έχουν ήδη συνομολογηθεί για αρκετά χρόνια μετά το 2018. Το καρότο του νέου συστήματος εποπτείας δεν περιλαμβάνει δάνεια (αν και θα υπάρχει σχετικό αποθεματικό στον ESMγια περίπτωση κατάφορης αποτυχίας του προγράμματος) αλλά «καραμελίτσες» (όπως επιστροφή των κερδών από τα ευρωπαϊκά δάνεια προς την Ελλάδα και ενδεχόμενες νέες ήπιες διευκολύνσεις στην εξυπηρέτηση του χρέους εάν χρειασθεί).

Με άλλα λόγια, τα μνημόνια θα τελειώσουν τυπικά για να συνεχισθούν ουσιαστικά. Όπως επιβεβαίωσε και το πρόσφατα αναθεωρημένο Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο Δημοσιονομικής Στρατηγικής, οι στόχοι σχετικά με καθοριστικά μακροικονομικά μεγέθη (πρωτογενές πλεόνασμα, εξυπηρέτηση χρέους, ιδιωτικοποιήσεις, φορολογικά έσοδα κλπ.) παραμένουν πάντα εξαιρετικά υψηλοί (και ιδιαίτερα αυτοί που αφορούν την μακροχρόνια επίτευξη πρωτογενών πλεονασμάτων 3.5% του ΑΕΠ και μεσοσταθμικού ρυθμού μεγέθυνσης του ΑΕΠ άνω του 2% είναι ουσιαστικά ανεδαφικοί). Εδώ παραμένουν πάντα και τα ήδη θεσμοθετημένα μαστίγια του μνημονιακού προγράμματος. Η αποτυχία εκπλήρωσης των μακροοικονομικών στόχων επιφέρει αυτόματες περικοπές σε βασικά δημοσιονομικά πεδία (οι περιβόητοι κόφτες που κατασκευάσθηκαν ήδη επί υπουργίας Βαρουφάκη).

 

Ο ΣΥΡΙΖΑ μοιράζει την φτώχεια δεν την περιορίζει

Συνεπώς είναι απλά γελοίες οι διακηρύξεις του ΣΥΡΙΖΑ περί αυξημένης ελευθερίας δημοσιονομικής πολιτικής μετά τον Αύγουστο 2018 που δήθεν θα οδηγήσει σε μείωση της λιτότητας σε βάρος των λαϊκών στρωμάτων. Αντιθέτως, στο άμεσο μέλλον προβλέπεται η ουσιαστική μείωση του αφορολόγητου από το 2020 (αλλά ενδεχομένως και νωρίτερα) που θα αυξήσει περαιτέρω την φορολογική ληστεία των λαϊκών εισοδημάτων. Επίσης έχει συνομολογηθεί η γενικευμένη μείωση των συντάξεων (της τάξης των 2.5 δις) από το 2019 μέσω της δραστικής μείωσης της «προσωπικής διαφοράς» και ορισμένων άλλων αλχημειών του νομοθετικού εκτρώματος Κατρούγκαλου.

Αυτό το οποίο ουσιαστικά κάνει ο ΣΥΡΙΖΑ, και θα ήθελε να το πουλήσει ως δώρο στο μέλλον, είναι το μοίρασμα της φτώχειας και όχι ο περιορισμός της. Στην προσπάθεια του να δημιουργήσει και δικά του πελατειακά δίκτυα – ανάλογα με αυτά των άλλων συστημικών κομμάτων – αναδιανέμει ψίχουλα από κάποια στρώματα προς κάποια άλλα. Ιδιαίτερα επιδιώκει να εξαγοράσει με ξεροκόμματα πληβειακά στρώματα διαλύοντας κάθε ταξική συνείδηση τους και οδηγώντας τα κυριολεκτικά στην λουμπενοποίηση. Είναι χαρακτηριστική η πολιτική του στο κρίσιμο ζήτημα της απασχόλησης όπου παρουσιάζεται μείωση της ανεργίας που οφείλεται αφενός στην αύξηση της μετανάστευσης (που δεν είναι μόνο πλέον brain drain) και αφετέρου σε δημιουργία περιστασιακών, ουσιαστικά ανασφάλιστων, κακοπληρωμένων και με άθλιες συνθήκες θέσεων εργασίας.

Φυσικά την ίδια ώρα – και βέβαια με πιο σοβαρά ανταλλάγματα – επιδιώκει να ενδυναμώσει και να διευρύνει τους δεσμούς του με μερίδες του ελληνικού κεφαλαίου. Χαρακτηριστικά, οι κυβερνητικοί χαριεντισμοί με τους κατά Ωνάση «καρχαρίες» του εφοπλισμού γνωρίζουν λαμπρές στιγμές, όπως άλλωστε και η ασυδοσία και η κραυγαλέα φοροαποφυγή των τελευταίων.

 

Η κρίση είναι εδώ, αναζητείται η θρυαλλίδα

Η ελληνική κρίση, παρά τις μυθοπλασίες των συστημικών κέντρων και της Κυρίαρχης οικονομικής σκέψης (αλλά και αρκετών τυχοδιωκτών Ριζοσπαστών), κάθε άλλο παρά έχει ξεπεραστεί. Η «κρίσιμη μάζα» που την προκάλεσε παραμένει πάντα στη θέση της και μπορεί οποιαδήποτε στιγμή να ξαναεκραγεί. Η πιθανότητα αυτή αυξάνεται και λόγω διεθνών εξελίξεων καθώς οι ενδο-ιμπεριαλιστικές συγκρούσεις οξύνονται ραγδαία και επίσης ο φόβος ενός νέου παγκόσμιου κραχ επιστρέφει. Αυτό που λείπει προς το παρόν από αυτή την «κρίσιμη μάζα» είναι η θρυαλλίδα για μία νέα έκρηξη της που θα ξανα-αναστατώσει τις πολιτικο-κοινωνικές ισορροπίες του συστήματος.

Το ερώτημα είναι αν αυτή την φορά θα υπάρχει εκείνη η Αριστερά που θα είναι άξια του ονόματος της και που θα μπορέσει να μην αφήσει τις λαϊκές μάζες να πέσουν στην παγίδα είτε ενός (νέου;) ΣΥΡΙΖΑ είτε στον εντεινόμενο κίνδυνο μίας «ακροδεξιάς με γραβάτα» και που θα μπορέσει να τις οδηγήσει σε ένα απελευθερωτικό μέλλον. Η ανατρεπτική Αριστερά στη χώρα μας απέτυχε στην προηγούμενη φάση να παίξει τον ρόλο. Δεν μπόρεσε να ξεπεράσει δεκαετίες αδυναμιών και αρχαίας σκουριάς. Θα καταφέρει αυτή την φορά να ξεπεράσει τις αδυναμίες της;

Η ιστορία και ο λαός συγχωρούν αυτούς που έντιμα κάνουν λάθη. Δεν συγχωρούν όμως ποτέ αυτούς που δεν μαθαίνουν από τα λάθη τους και τα επαναλαμβάνουν.

 

«Ελληνική κρίση και πολιτική εκπροσώπηση: υπάρχουν ακόμη ευκαιρίες για την επαναστατική Αριστερά;» video

Το video της ομιλίας μου με θέμα «Ελληνική κρίση και πολιτική εκπροσώπηση: υπάρχουν ακόμη ευκαιρίες για την επαναστατική Αριστερά;» στην προσυνεδριακή 2ημερίδα του ΝΑΡ στις 8/10/2017 στον πολυχώρο ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΜΟΛΥΒΙ βρίσκεται στους ακόλουθους συνδέσμους:

«Ελληνική κρίση και πολιτική εκπροσώπηση: υπάρχουν ακόμη ευκαιρίες για την επαναστατική Αριστερά;» (Μαυρουδέας Σταύρος)

 

https://youtu.be/BhrVvt7ZiMc

 

https://youtu.be/P7HWdhHEWtk

Παρέμβαση στη εκπομπή Θέσεις της Egnatia TV, 2-6-2017

Ακολουθεί το video της παρέμβασης μου στη εκπομπή Θέσεις της Egnatia TV στις 2-6-2017. Θέμα της συζήτησης με τον Χ.Καφτεράνη η οικονομική κατάσταση, το μνημονιακό πρόγραμμα αλλά και οι πολιτικές εξελίξεις.

 

 

Κέρκυρα 28/04/2017 Η Πολιτική Οικονομία της ΕΕ: Μια Ιμπεριαλιστική Ολοκλήρωση σε Υπαρξιακή Κρίση – video εκδήλωσης

Στους παρακάτω συνδέσμους βρίσκεται το video της εκδήλωσης του Ομίλου Μελέτης Επαναστατικής Θεωρίας Κέρκυρας (28/04/2017) με εισηγητή τον Σταύρο Μαυρουδέα και θέμα «Η Πολιτική Οικονομία της ΕΕ: Μια Ιμπεριαλιστική Ολοκλήρωση σε Υπαρξιακή Κρίση»

 

 

«Η πολιτική οικονομία της ΕΕ: Ένα ιμπεριαλιστικό εγχείρημα σε κρίση», ΤΕΤΡΑΔΙΑ ΜΑΡΞΙΣΜΟΥ νο.2 (κείμενο)

Το κείμενο του άρθρου μου στο 2ο τεύχος των ΤΕΤΡΑΔΙΩΝ ΜΑΡΞΙΣΜΟΥ με θέμα «Η πολιτική οικονομία της ΕΕ: Ένα ιμπεριαλιστικό εγχείρημα σε κρίση» μπορεί να διαβαστεί στους παρακάτω συνδέσμους:

https://www.scribd.com/document/330841521/%CE%97-%CE%A0%CE%BF%CE%BB%CE%B9%CF%84%CE%B9%CE%BA%CE%AE-%CE%9F%CE%B9%CE%BA%CE%BF%CE%BD%CE%BF%CE%BC%CE%AF%CE%B1-%CE%A4%CE%B7%CF%82-%CE%95%CE%95-%CE%A4%CE%B5%CF%84%CF%81%CE%AC%CE%B4%CE%B9%CE%B1-%CE%9C%CE%B1%CF%81%CE%BE%CE%B9%CF%83%CE%BC%CE%BF%CF%8D

 

https://www.academia.edu/29260837/%CE%97_%CE%A0%CE%BF%CE%BB%CE%B9%CF%84%CE%B9%CE%BA%CE%AE_%CE%9F%CE%B9%CE%BA%CE%BF%CE%BD%CE%BF%CE%BC%CE%AF%CE%B1_%CF%84%CE%B7%CF%82_%CE%95%CE%95_-_%CE%A4%CE%B5%CF%84%CF%81%CE%AC%CE%B4%CE%B9%CE%B1_%CE%9C%CE%B1%CF%81%CE%BE%CE%B9%CF%83%CE%BC%CE%BF%CF%8D

https://www.researchgate.net/publication/309259447_E_Politike_Oikonomia_tes_EE_-_Tetradia_Marxismou

Εκδήλωση της ΔιΕΕξόδου: «Ευρωπαϊκή Ένωση και Κρίση» Παρασκευή 4 Νοέμβρη, 18.30, ΑΣΟΕΕ

https://dieexodos.wordpress.com/2016/10/30/%ce%b5%ce%ba%ce%b4%ce%ae%ce%bb%cf%89%cf%83%ce%b7-%cf%84%ce%b7%cf%82-%ce%b4%ce%b9%ce%b5%ce%b5%ce%be%cf%8c%ce%b4%ce%bf%cf%85-%ce%b5%cf%85%cf%81%cf%89%cf%80%ce%b1%cf%8a%ce%ba%ce%ae-%ce%ad%ce%bd/

%ce%b4%ce%b9%ce%b5%ce%b5%ce%be%ce%bf%ce%b4%ce%bf%cf%82-4-11-2016

Εκδήλωση της ΔιΕΕξόδου:

«Ευρωπαϊκή Ένωση και Κρίση»
Παρασκευή 4 Νοέμβρη, 18.30, ΑΣΟΕΕ

Ομιλητές:

Σταύρος Μαυρουδέας, καθηγητής Πολιτικής Οικονομίας, Πανεπιστήμιο Μακεδονίας
Άρης Χατζηστεφάνου, δημοσιογράφος, δημιουργός του ντοκυμαντέρ «This is not a coup»

 

Θα ακολουθήσει συζήτηση

Πρωτοβουλία αποδέσμευσης από την ΕΕ ΔιΕΕξοδος

Η εκδήλωση στο facebook https://www.facebook.com/events/328404807529622/

Υπογράψτε τη διακήρυξη της πρωτοβουλίας εδώ https://dieexodos.wordpress.com/about/

Διαβάστε για τις δράσεις και τα νέα μας εδώ: https://dieexodos.wordpress.com/